5 Şubat 2016 Cuma

Soru Cevap: Genel Edebiyat Bilgileri

  1)Nutuk nedir?
CVP:Tarikat dervişlerinin tarikata giren öğrencilere tarikat adabını öğrettikleri şiirlerdir.

  2)Yek-avaz gazel nedir?
CVP:Bütün beyitlerin aynı güzelliğe sahip olmasına denir.

  3)Kabusname kimin eseridir?
CVP:Mercimek Ahmet.

  4)Atabet'ül Hakayık kim tarafından yazılmıştır?
CVP:Edip Ahmet Yukneki

  5)Geçiş dönemi ürünleri nelerdir?
CVP:Kutadgu Bilig,Divan-ı Lügat'it Türk,Atabet'ül Hakayık,Divan-ı Hikmet,Dede Korkut Hikayeleri.

  6)Orhun Abidelerinin özellikleri nelerdir?
CVP:*Türklerin ilk yazılı eserleridir.*Türk isminin geçtiği ilk eserdir.*Göktürk hakanlarının halkına hesap vermeleri ve öğüt vermeleri şeklinde yazılmıştır.*Tonyukuk anıtında halk diğer iki anıtta sanatlı bir söyleyiş vardır.*1893 yılında Danimarkalı Dil Bilimci Thomsen tarafından okundu.*Edebiyatımızdaki öylev türünün ilk örneğidir.*Anıtların bir tarafı çincedir.*Günümüzdeki Moğalistan sınırları içindedir.

  7)Ölen kimsenin arkasından okunan şiirlerin İslamiyet öncesindeki,Halk edebiyatındaki ve Divan edebiyatındaki karşılığını yazınız?
CVP:İslamiyet Öncesi = Sagu ,Halk Edebiyatındaki = Ağıt ,Divan Edebiyatındaki = Mersiye'dir.

  8)İslamiyet öncesi doğal destanlar nelerdir?
CVP:Altay - Yakut Destanı = Yaratılış Destanı
      Saka Türkleri Destanı = Alp Er Tunga,Şu Destanı
      Hun Destanları = Oğuz Kağan Destanı,Atilla Destanı
      Göktürk Destanı = Bozkurt Destanı,Ergenekon Destanı
      Uygur Destanı = Türeyiş Destanı,Göç Destanı

  9)Divan-ı Lügat'it Türk kim tarafından yazılmıştır?
CVP:Kaşgarlı Mahmut tarafından yazıldı.

  10)Divan-ı Hikmet'i kim yazmıştır ve özelliği nelerdir?
CVP:Ahmet Yesevi tarafından yazılmıştır.Özellikleri;*"Hikmetler kitabı"anlamına gelir.*Tasavvuf düşüncesinin ilk örneği olarak kabul edilir.*
İlk mutasavvıf Ahmet Yesevidir.*Doğu türkçesiyleyazıldığı için Arapça ve Farsça sözcüklere pek yer verilmemiştir.

  11)Dünya edebiyatındaki doğal destanlar nelerdir?
CVP:Şinto = Japon , N.Belungen = Alman , İgor = Rus , Ramayana ve Marabata = Hint , Kalavela = Fin , Gılgamış = Sümer , Şehname = İran , Le Cid = İspanyol , İlyada ve Odiesse = Yunan , Chansen De Röland = Fransız.

  12)Türk edebiyatı kaça ayrılır?
CVP:3'e ayrılır=İslamiyet Öncesi,İslamiyet Etkisinde Gelişen,Batı Etkisinde Gelişen Türk Edebiyatı

  13)Yapay destan nedir?
CVP:Yakın çağda geçmiş bir olayın bir ozan tarafından doğal destana bağlı kalınarak yazıya geçirilmesine denir.

  14)Türkçenin Farsça'dan üstün olduğunu belirten eser hangisidir?
CVP:Divan-ı Lügat'it Türk'tür.

  15)13 yy. divan şairleri kimlerdir?
CVP:Hoca Dehani,Sultan Veled,Seyyah Hamza,Ahmet Fakih

  16)Seyehatname kimin eseri ve türü nedir?
CVP:Evliya Çelebi'nin eseridir.Türü gezi yazısıdır.

  17)Halk Edebiyatı kaça ayrılır?
CVP:3'e ayrılır=Anonim,Tekke,Aşık Edebiyatı.

  18)Kelile ve Dime çevirisini kim yazmıştır?
CVP:Kul Mesud'dur.

  19)Divan Edebiyatının diğer isimleri nelerdir?
CVP:Yüksek zümre,klasik ve salon edebiyetıdır.

  20)Ali Şir Nevai'nin eserleri nelerdir?
CVP:Muhakemetü'l Lügateyn,Mecalüsün Nefais,Mizanül Evzan.

  21)Halk Edebiyatı ile Divan Edebiyatı arasındaki temel fark nedir?
CVP:*Divan Edebiyatının dili ağır,Halk Edebiyatının dili sadedir.*Halk Edebiyatında söz sanatları kullanılmaz,Divan Edebiyatında kullanılır.*Halk Edebiyatında yarım ve cinaslı ,Divan Edebiyatında zengin kafiye kullanılır.

  22)Deme nedir?
CVP:Bektaşi tarikatından olan tekke ozanlarının söyledikleri şiirlerdir. Bu şiirler tekkelerde, tören sırasında makamla ve çoğu zaman sazla söylenirdi.

  23)Nefes nedir?
CVP:Hz Muhammed ve Hz Ali için övgülerin dile getirilmesidir.

  24)İlahi nedir?
CVP:Allah'a yalvarmak ve ona dua etmek için yazılır.

  25)İslamiyet Öncesi Türk Edebiyatının nazım biçimleri nelerdir?
CVP:Sav,sagu,koşuk,destan.

  26)Aşık Edebiyatı nazım biçimleri nelerdir?
CVP:Koşma,semai,varsağı,destan.

  27)Mani hakkında bilgi veriniz?
CVP:*Sevgi,ayrılık, özlem,toplum olayları gibi konular anlatılır.*Tek dörtlükten oluşur.*Hecenin 7'li kalıbıyla yazılır.*asıl söylenmek istenen son iki dizede söylenir.

  28)Taşlama nedir?
CVP:Birini eleştirmek amacıyla yazılan koşma türüdür.Divan Edebiyatındaki karşılığı mersiyedir.

  29)Güzelleme nedir?
CVP:Sevgi,aşk,gibi lirik konuların işlendiği şiirlerdir.

  30)Koşma türleri nelerdir?
CVP:Güzelleme,koçaklama,taşlama,ağıt.

  31)Müstezat nedir?
CVP:Bir uzun bir kısa dizeden oluşan şiirlerdir.

  32)tiyatro türleri nelerdir?
CVP:Trajedi,komedi,dram.

  33)Geleneksel Türk Tiyatrosunun ürünleri nelerdir?
CVP:Karagöz,orta oyun,meddah

  34)Dünya Ed. ilk roman nedir?
CVP:Don Kişot = Servantes

  35)Röportaj nedir?
CVP:Konusunu bir soruşturma yada araştırma olan gazete ve dergi yazısıdır.

  36)Roman nedir?
CVP:Olmuş veya olması mümkün yer,zaman,kişi belirterek anlatılmasıdır.

  37)Durum hikayesinin temsilcileri kimlerdir?
CVP:Sait Faik Abasıyanık,Memduh Şevket Esendal'dır.Tanıtan Çehov'dur.

  38)Olay öyküsünün temsilcileri kimlerdir?
CVP:Ömer Seyfettin'dir.Tanıtan Maupossant'tır.

  39)Hikaye nedir?
CVP:Olmuş veya olması mümkün olayların yer,zaman,kişi belirterek anlatılmasıdır.Romana göre şahıs kadrosu dardır.

  40)Kaç öykü türü vardır?
CVP:Olay öyküsü ve durum öyküsüdür.

  41)Mektup nedir?
CVP:Birbirinden ayrı yerlerde bulunan kişi yada kurumlar arasındaki anlaşmayı sağlayan düzyazıdır.

  42)Gezi yazısı nedir?
CVP:Bir kimsenin gezip gördüğü yerleri çeşitli yönleriyle anlatmasıdır.

  43)Hitabet (söylev) nedir ve ilk örneği nedir?
CVP:Toplulukları etkilemek için belirli bir konuyu coşkulu bir biçimde anlatmaktır.İlk örneği = Göktürk yazıtlarıdır.

  44)Biyografi nedir?
CVP:Ünlü kişilerin yaşamlarını,yapıtlarını anlatan ,bunları tanıtan düzyazı türüdür.

  45)Otobiyografi nedir?
CVP:Bilim,sanat,edebiyat gibi alanların birinde ün kazanmış birinin başından geçenleri anlattığı düzyazı türüdür.

  46)Günlük nedir?
CVP:Kişinin başından geçenleri günü gününe tarih belirterek anlattığı yazı türüdür.

  47)Anı (hatıra) nedir?
CVP:Bir kimsenin başından geçenlere yada kendi yaşamınagözlem ve yorum katarak anlattığı yazı türüdür.

  48)Eleştiri nedir?
CVP:Yazarın bir eser yada yazar hakkındaki görüşlerini olumlu yada olumsuz açısından yaklaşarak anlatılmasıdır.

  49)Sohbet (söyleşi) nedir?
CVP:Yazarın herhangi bir konu hakkındaki düşüncelerini karşısındakiyle konuşurmuşcasına anlattığı yazı türüdür.

  50)Fıkra nedir?
CVP:Yazarın güncel,siyasal yada toplumsal bir konuyla ilgili olan görüşlerine herhangi bir kanıtlamaya gitmeden anlattığı gazete ve dergi yazılarıdır.

  51)Deneme nedir?
CVP:Yazarın herhangi bir konu hakkındaki düşüncelerini kendi kendine konuşurmuşcasına anlattığı yazı türüdür.

  52)Türklerin divan edebiyatına  kazandırdığı nazım biçimleri nelerdir?
CVP:Şarkı ve tuyuğdur.

  53)Beyit nedir?
CVP:2 dizeden oluşan nazım birimidir.

  54)Devriye nedir?
CVP:İnsanın varoluşunu anlatan şiirlerdir."Topraktan gelip toprak olma."

  55)Şathiye nedir?
CVP:İnançlardan alaylı bir şekilde bahseden ancak ironi yaparken bile aslında dinin kurallarını vermeye çalışır.

  56)Kişisel hayatı konu edinen türler nelerdir?
CVP:

  57)Sözlü edebi türler nelerdir?
CVP:Söylev,tartışma,münazara,konferans,açık oturum,panel,forum,sempozyumdur.

  58)Murabba nedir?
CVP:Aşk ve felsefi konuların işlendiği şiirlerdir.

  59)Anlatmaya bağlı edebi metinler nelerdir?
CVP:Roman,hikaye,masal.

  60)Öğretici türler kaça ayrılır?
CVP:Mektup,günlük,anı,biyografi,otobiyografi,gezi yazısı.

  61)Gazete çevirisinde gelişen edebi türler nelerdir?
CVP:Makale,fıkra,deneme,eleştiri,sohbet,röportaj.

  62)Dörtlüklerle yazılandivan edebiyatı ürünleri nelerdir?
CVP:Rubai,tuyuğ,şarkı,murabba.

  63)Beyitlerle yazılan divan edebiyatı ürünleri nelerdir?
CVP:Gazel ve kasidedir.

  64)Terkib-i bent nedir?
CVP:Talihten,hayattan şikayet,dini tasavvufi ve felsefi konular işlenir.

  65)Şarkı nedir?
CVP:Sevgi,aşk,ayrılık gibi konularla söylenen şiirlerdir.Halk Ed. karşılığı türküdür.

  66)Terc-i bent nedir?
CVP:Felsefi konular,Allah'ın kudretini,kainatın sırları gibi konuların işlendiği şiirlerdir.

  67)Divan Edebiyatı nazım türleri nelerdir?
CVP:Kaside,mersiye,kıt'a,gazel,müstezat.

  68)Tuyuğ nedir?
CVP:Halk Edebiyatındaki maninin karşılığıdır.

  69)Makale nedir?
CVP:Herhangi bir konuda  bilgi vermek ,bir gerçeği savunmak için yazılan türdür.

  70)Göstermeye bağlı edebi metinler nelerdir?
CVP:Tiyatro.

  71)Destan nedir?
CVP:Yiğitlik,savaş,göç gibi toplumu etkileyen olaylar çevresinde yazılan yazılardır.

  72)Anonim Halk Edebiyatı nazım biçimleri nelerdir?
CVP:Mani,ninni,ağıt.

  73)Gazel nedir?
CVP:Aşk,ayrılık,hasret,ölüm gibi konuların işlendiği türdür.

  74)Bent nedir?
CVP:En az 3 dizelik birimdir.

  75)Yek-ahenk gazel nedir?
CVP:Gazelin bütün beyitlerinde aynı konu işleniyorsa yek-ahenk gazel adını alır.

  76)Türküler kaç bölümden oluşur?
CVP:2bölümden oluşur = Nakarat ve benttir.Halk Edebiyatında nakarat ,Divan Edebiyatında kavuştak denir.

  77)Rubai nedir?
CVP:Şarap,dünyanın türlü nimetlerinden yararlanma,hayatın anlamı,hayat felsefesi gibi konuların işlendiği şiirlerdir.

  78)Koşmanın özellikleri nelerdir?
CVP:*11'li hece ölçüsüyle yazılır.*Sevgi,doğa,türlü acılar gibi konular işlenir.*Son dörtlükte ozanın adı geçer.*Divan Edebiyatındaki karşılığı gazeldir.*Konularına göre 4'e ayrılır = Koçaklama,güzelleme,taşlama,ağıt.

  79)Ağıt nedir?
CVP:Ölen kimsenin arkasından yazılan koşma türüdür.

  80)Varsağı nedir?
CVP:Bre,behey,hey gibi ünlemlerle başlar.Koşma gibi kafiyelenir.

  81)Türkü hecenin hangi kalıplarıyla söylenir?
CVP:7,8 ve 11'li kalıplarıyla söylenir.

  82)Olay çevresinde gelişen edebi metinler kaça ayrılır?
CVP:3'e ayrılır = Roman,hikaye,masal.

  83)Edebi metinler kaça ayrılır?
CVP:Anlatmaya ve göstermeye dayalı olmak üzere 2'ye ayrılır.

  84)Koçaklama nedir?
CVP:Coşkun ve yiğitçe bir üslupla savaş ve dövüşlerin anlatıldığı koşma türüdür.

  85)Mesnevi nedir?
CVP:Savaş,toplumsal olaylarla,dini tasavvufi konuların anlatıldığı uzun şiirlerdir.

  86)Tasavvuf (tekke)Edebiyatının nazım biçimleri nelerdir?
CVP:İlahi,nefes,nutuk,devriye,şathiye.

  87)Mahlas nedir?
CVP:Şairlerin şiirlerindeki son dizede isminin geçmesidir.

  88)Semainin özellikleri nelerdir?
CVP:*8'li hece ölçüsüyle yazılır.*Dörtlük sayısı 3-5 arasındadır.*Aşk,sevgi,ayrılık gibi konular işlenir.

  89)Kaside nedir?
CVP:Din ve devlet büyüklerini övmek için belirli kurallar içinde yazılan şiirlerdir.

  90)Kasidenin bölümleri nelerdir?
CVP:Nesib,girizgah,methiye,fahriye,tegazzül,dua.

  91)Beyitlerle yazılan Divan Edebiyatı ürünleri nelerdir?
CVP:Gazel ve kasidedir

  92)Matla nedir?
CVP:Gazelin ilk beyitine denir.
 

·      Soru – Cevap



Author & Editor

Merhaba Sevgili Öğrenciler,
Farklı bir platformda buluşuyoruz. Artık derslerimiz bu site ile birlikte daha verimli olacak. Sizler için hazırladığımız ders notlarına,buradan ulaşabilirsiniz. Zaman ilerledikçe yeni ders notları ve uygulamaları da ekleyeceğiz. Hepinize başarılar diliyoruz.

Hayatta muvaffak olmak için üç şey lazımdır: Dikkat, intizam, çalışma.” diyor Mevlana.
İyi çalışmalar..

0 yorum:

Yorum Gönder

Facebook'ta Bize Katıl